File "Xong huong trong thanh le.htm"
Full path: E:/sites/Single15/tinmung2007/webroot/NGHITHUC/Phung-Vu-Giai-Dap/Xong huong trong thanh le.htm
File size: 27.38 KiB (28035 bytes)
MIME-type:
Charset: 8 bit
<html>
<head>
<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=windows-1252">
<title>Xфng hương trong Thбnh lễ Lm</title>
<style>
<!--
table.MsoNormalTable
{mso-style-parent:"";
line-height:115%;
font-size:12.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif";
}
p.MsoNormal
{mso-style-parent:"";
margin-top:0cm;
margin-right:0cm;
margin-bottom:10.0pt;
margin-left:0cm;
line-height:115%;
font-size:12.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif";
}
div.MsoNormal
{mso-style-parent:"";
margin-top:0cm;
margin-right:0cm;
margin-bottom:10.0pt;
margin-left:0cm;
line-height:115%;
font-size:12.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif";
}
-->
</style>
</head>
<body>
<table class="MsoNormalTable" border="0" cellspacing="0" cellpadding="0">
<tr>
<td style="padding: 0cm">
<p class="MsoNormal" style="line-height: normal; margin-bottom: .0001pt">
Xфng hương trong Thбnh lễ<br>
Lm. Giuse Thiện Tĩnh4/14/2013</td>
</tr>
<tr>
<td style="padding: 0cm">
<div class="MsoNormal" align="center" style="text-align: center; line-height: normal; margin-bottom: .0001pt">
<hr size="2" width="100%" align="center"></div>
</td>
</tr>
<tr>
<td style="padding: 0cm">
<p class="MsoNormal" style="line-height: normal; margin-bottom: .0001pt">
<b>XФNG HƯƠNG TRONG THБNH LỄ</b><br>
<br>
<b>Hương trong Kinh Thбnh, э nghĩa thần học, lịch sử vа nghi thức.</b><br>
<br>
Một số bạn trẻ hỏi: xфng hương khi nаo vа xфng như thế nаo trong thбnh
lễ? Khi cử hаnh thбnh lễ ở nhiều nơi, vị chủ tế hay thừa tбc viкn giъp
lễ đг thực hiện nghi lễ xфng hương khбc nhau. Điều đу đг gвy ra nhiều
thắc mắc cho những người trẻ, thậm chн cho cả cбc tu sĩ, chủng sinh vа
linh mục. Sбch Lễ Roma được Đức Thбnh Cha Gioan Paolo II chấp thuận
những điểm tu chнnh vа chuẩn nhận ấn bản mẫu năm 2002, tбi bản lần III
tнnh từ sau Cфng Đồng Chung Vaticano II. Trong sбch đу số 276 vа số 277
thuộc Quy Chế Tổng Quбt qui định nghi thức xфng hương trong thбnh lễ.
Bаi viết nаy dựa vаo 2 số nуi trкn, mong giải đбp phần nаo thắc mắc của
cбc bạn trẻ về nghi thức nаy. Vậy trước khi muốn biết xфng hương khi nаo
vа xфng hương như thế nаo trong thбnh lễ cũng nкn biết hương được nуi
đến trong Kinh Thбnh, э nghĩa thần học vа vаi nйt lịch sử của nу trong
phụng vụ. <br>
<br>
<b>Hương được nуi đến trong Kinh Thбnh</b><br>
<br>
Thời cựu ước, Giavк Thiкn Chъa ra lệnh cho Mфsк xвy một bаn thờ đặc biệt
dаnh riкng để dвng hương thờ phượng Ngаi. Sбch Xuất Hаnh chương 30 ghi
lại rằng: <br>
<br>
"Ngươi sẽ lаm một bаn thờ để đốt hương; ngươi sẽ lаm bằng gỗ keo. Hương
бn đу sẽ dаi nửa thước, rộng nửa thước - nghĩa lа hмnh vuфng - vа cao
một thước; cбc gуc hмnh sừng lаm thаnh một khối với hương бn… Trкn đу,
A-ha-ron sẽ đốt hương thơm: sбng nаo, фng ấy cũng đốt hương thơm khi
chuẩn bị dầu đиn, vа lъc A-ha-ron thắp đиn lкn vаo chập tối, фng ấy cũng
sẽ đốt hương thơm: đу lа hương vĩnh viễn dвng trước nhan Рức Chъa qua
mọi thế hệ của cбc ngươi” (Xh 30, 1-2, 7-8).<br>
<br>
Hương được đặt trкn lễ vật toаn thiкu tại bаn thờ như lа việc dвng hy lễ
tưởng niệm. “hương thơm кm dịu dвng lкn Chъa” (x. Lv 2). Sau nаy, trong
đền thờ Giкrusalem, vаo ngаy lễ xб tội vị thượng tế vйn tấm mаn ngăn đi
vаo nơi cực thбnh để đốt chбy 2 nắm hương bột cу mщi thơm. Lъc bấy giờ
khуi hương dаy đặc vа hương thơm tỏa khắp nơi cực thбnh, trong đу cу đặt
hтm bia giao ước (x. Lv 16, 12-13). Tại Israel, người ta xфng hương cho
những người, những đồ vật vа những nơi dаnh riкng cho việc thờ phượng
Thiкn Chъa duy nhất. Tất cả họ tham gia vаo việc thờ phượng Thiкn Chъa,
họ được mời gọi loan truyền hương thơm tinh thần кm dịu: “cбc ngươi hгy
nghe, cбc con trai thбnh … cбc ngươi hгy tỏa như hương trầm thơm tho tốt
lаnh” (Hc 39,13-14).<br>
<br>
Xфng hương buộc thực hiện trong tфn giбo của người Israele nhưng cбc э
nghĩa biểu tượng thм xuất hiện muộn hơn, kể cả trong phụng vụ Kitф giбo,
trước hết lа trong giбo hội Đфng phương.<br>
<br>
Trong tin mừng Matthкu, đг miкu tả lтng sщng kнnh đối với Chъa Giкsu Hаi
Đồng của cбc đạo sĩ, người ta gọi họ lа 3 vua. Họ đến từ vщng đất Đфng
Phương xa xфi để gặp vua dвn Do Thбi. Họ dвng cho Ngаi những thứ quэ giб
đựng trong hộp, lа: vаng, mộc dược vа nhũ hương (x. Mt 2, 11).<br>
<br>
Thбnh Phaolф huấn dụ tнn hữu Kitф rằng: "Tфi nаi van anh em, trong tмnh
thương của Thiкn chъa: hгy hiến dвng toаn thвn vа đời sống anh em như hy
lễ thбnh thiện, thơm tho lкn cщng Thiкn chъa" (Roma 12, 1). Theo thбnh
Paolo, tất cả cбc tнn hữu, với chứng tб đức tin của mмnh họ lаm lan tỏa
trкn thế giới hương thơm của Đức Kitф vа dвng lкn Chъa Cha “trong hiến
lễ thơm tho diệu vợi” (x. 2 Cor 2,14-16; Ef 5,2). <br>
<br>
<b>Э nghĩa thần học</b><br>
<br>
Thбnh Vịnh 142 cвu 2 nуi việc xфng hương lа dấu chỉ diễn đạt sự cung
kнnh vа như lời nguyện cầu dвng lкn Thiкn Chъa. <br>
<br>
“Ước chi lời con nguyện như hương trầm bay toả trước Thбnh Nhan,<br>
<br>
vа tay con giơ lкn được chấp nhận như của lễ ban chiều” (Tv 141, 2).<br>
<br>
Con người nối kết với Thiкn Chъa vа thờ phượng Đấng Tối Cao qua cбc lễ
nghi. Cбc lễ nghi đу được diễn đạt vа thể hiện qua cбc biểu tượng, những
dấu hiệu, những cử chỉ vật lэ trong lгnh vực của con người. Việc thờ
phượng Thiкn Chъa được diễn đạt khфng chỉ trong tвm hồn nhưng cả ngoаi
thể xбc. Mщi thơm кm dịu của trầm hương, chắp tay, cъi đầu... chъng lаm
cho người ta cảm nhận vа dễ dаng đi vаo bầu khн của mầu nhiệm thбnh đang
cử hаnh.<br>
<br>
Lэ thuyết của việc xфng hương cу một dấu hiệu đặc thщ hy tế như của lễ
toаn thiкu. Đốt hương, xфng hương giống như việc đốt chбy một vật quэ
giб với э hướng dвng hiến nу cho Thiкn Chъa. Khуi hương trầm thơm bay
lкn gợi lại khфng gian đền thờ Giкrusalem nơi người ta thờ phượng Giavк
Thiкn Chъa, với Ngаi người ta dвng tế vật toаn thiкu cщng với hương thơm
кm бi. Э nghĩa nаy hiển nhiкn vẫn cтn đầy đủ nội dung trong nghi thức
dвng hiến lễ vật vа xфng hương trong thбnh lễ. <br>
<br>
<b>Vаi nйt lịch sử về việc dщng hương trong phụng vụ</b><br>
<br>
Tại dвn ngoại, hương được đốt chбy trước những tượng ảnh của cбc vị thần
hay trước hoаng đế để nhмn nhận vа tфn kнnh họ. Trong những thế kỷ đầu
của kitф giбo, đфng đảo cбc tнn hữu bị tử đạo vм đг từ chối thực hiện
những cử chỉ sщng bбi hoặc xфng hương cho hoаng đế hay ngẫu tượng. Những
sức mạnh lфi cuốn khфng hay từ những cuộc bбch hại đạo hay những cuộc
bắt bớ cбc tнn hữu đi lưu đаy, để phвn biệt giữa kitф giбo vа dвn ngoại,
việc dщng hương trong phụng vụ bị bгi bỏ hoаn toаn. Tuy nhiкn việc dщng
hương được phục hồi sau khi hoаng đế Constantino ra chỉ dụ Milano năm
313 cфng nhận đạo kitф hợp phбp, chấm dứt cбc cuộc thảm sбt cбc kitф hữu
trong toаn đế quốc vа bắt đầu sự suy tаn của dвn ngoại. Tại Roma người
ta khфng dщng bмnh hương, đỉnh hương hay cвy hương như ở đфng phương mа
sử dụng một нt hương trong một cбi hộp thнch hợp để tỏa mщi thơm. <br>
<br>
Thế kỷ thứ tư (thời kỳ vаng của phụng vụ), những cuộc hаnh hương Egeria
nổi tiếng đến viếng Mộ Thбnh tại Giкrusalem, đг mф tả sự phбt triển của
phụng vụ. Mỗi khi cộng đoаn “hбt 3 thбnh vịnh thм 3 lần dщng bмnh hương
xфng bкn trong Mộ Thбnh, vа như thế tất cả vương cung thбnh đường Mộ
Thбnh trаn đầy mщi hương thơm” (Nhật Kэ Hаnh Hương 24, 10) [1]. Việc
xфng hương trọng thể nơi Đức Kitф được an tбng vа đг phục sinh đг duy
trм vа về sau được ghi vаo trong sбch nghi lễ của cбc giбm mục. Tập tục
xфng hương nơi Mộ Thбnh gợi lại hмnh ảnh mấy phụ nữ mang dầu thơm đến để
ướp xбc Chъa nhưng trбi lại họ đг được thiкn thần bбo cho hay Chъa đг
Phục Sinh Vinh Quang (x. Mc 1,6).<br>
<br>
Việc xфng hương lễ vật được đưa vаo trong phụng vụ Carolingia (thời
Charlemagne) từ thế kỷ thứ IX vа thực sự đưa vаo phụng vụ Roma từ thế kỷ
XI. <br>
<br>
Trong cбc Sбch Lễ Nghi Rфma cổ cу quy tắc chặt chẽ, ấn định việc dщng
hương trong cбc thбnh lễ, đặc biệt trong cбc lễ kнnh vа lễ trọng khфng
thể thiếu việc xфng hương. Nhưng trong sбch lễ “Missale Romanum” cбc ấn
bản được ban hаnh sau Cфng Đồng Chung Vaticano II thм việc dщng hương
được mở rộng vа tự do. Việc mở rộng vа tự do dщng hương trong phụng vụ
đг cу giai đoạn người ta hiểu vа бp dụng chưa đъng với tinh thần của
Cфng Đồng do việc dịch những ẩn э của cбc chỉ dẫn chữ đỏ trong sбch
phụng vụ. <br>
<br>
Vн dụ số 276 trong phần Tổng tắc lễ qui Roma: Việc sử dụng hương trong
tiếng latinh lа ad libitum, trong cбc sбch lễ bằng tiếng bản xứ người ta
đг dịch thuật ngữ nаy với nhiều э khбc nhau: <br>
<br>
Trong Sбch Lễ Roma bản văn tiếng việt dịch theo bản Missale Romanum 1975
trang 57 số 235 quy chế tổng quбt, thм dịch lа “cу thể tщy nghi dщng
hương” trong bất cứ hмnh thức thбnh lễ nаo. Trong Sбch Lễ Roma bản văn
tiếng anh dịch theo bản Missale Romanum 1970 trang lviii (58) số 235 quy
chế tổng quбt, thм dщng từ “optional” nghĩa lа việc dщng hương thм nhiệm
э khфng bắt buộc trong bất cứ hмnh thức thбnh lễ nаo. Trong sбch lễ Roma
bằng tiếng э bản dịch của Hội Đồng Giбm Mục Italia (Conferenza
Episcopale Italiana: CEI) thм dщng từ “a piacere” cу nghĩa lа tщy thнch
dщng hương. Vа như vậy việc dщng hương trong tất cả cбc thбnh lễ đг trở
nкn một cбch đơn giản tщy nghi khфng bắt buộc. Người ta đг đi quб xa
tinh thần canh tвn phụng vụ của Cфng Đồng. Phong trаo tương đối hуa vа
giản lược hуa cбc nghi lễ đг tбc động vа đг đбnh mất đi những vẻ đẹp
phụng vụ truyền thống. Với cбc nội dung trong cбc bản dịch như thế nу đг
in sвu vаo trong tвm thức của hаng giбo sĩ, việc dщng hương trong thбnh
lễ lа tщy э với э nghĩa lа đừng lаm. Thậm chн cу người cтn cho rằng đу
lа việc hаo nhoбng vф нch.<br>
<br>
Trбi lại Ad libitum, thаnh ngữ latinh nаy cу nghĩa chнnh xбc lа thнch,
tщy э. Nghĩa khбc lа khфng bắt buộc, nhiệm э, khфng đтi hỏi. Nhưng đу lа
tщy э trong nghĩa tнch cực. Nghĩa lа người ta cу quyền dщng nу, sử dụng
nу, nhưng nghĩa nаy trong tiếng Việt, tiếng Anh hay nhiều tiếng khбc
khфng diễn đạt để hiểu thấu được.<br>
<br>
<b>Nghi thức xфng hương trong thбnh lễ</b><br>
<br>
Sбch Lễ Roma, được thực hiện theo nghị quyết của Thбnh Cфng Đồng Chung
Vaticano II, được Đức Thбnh Cha Phaolo VI chuẩn nhận ấn bản mẫu năm
1970, tu chнnh vа tбi bản lần II năm 1975. Đức Thбnh Cha Gioan Paolo II
chấp thuận những sửa đổi vа chuẩn nhận ấn bản mẫu năm 2002 tбi bản lần
III [2]. “Ngаy nay, Hội đồng Giбm mục đang cho tu chнnh lại Sбch lễ Rфma
(1992) vа hiện thời đang xem xйt lại bản văn nаy vа sẽ cập nhật hуa theo
Sбch Lễ Rфma, ấn bản mẫu lần thứ III” [3]. Nhiều cộng đoаn người việt
tại hải ngoại hay tại Việt Nam khi cử hаnh thбnh lễ vẫn cтn dщng Sбch Lễ
Roma dịch theo ấn bản 1975). <br>
<br>
Số 276 vа 277 trong Quy Chế Tổng Quбt Sбch Lễ Roma năm 2002 quy định
nghi thức sử dụng hương trong thбnh lễ như sau:<br>
<br>
<b>Xфng hương khi nаo </b><br>
<br>
Số 276 Quy chế tổng quбt Sбch Lễ Roma <br>
<br>
Việc xфng hương cу thể tщy nghi sử dụng trong bất cứ nghi thức thбnh lễ
nаo. Cу thể sử dụng trong cбc thбnh lễ nhớ buộc hay lễ nhớ tщy vа cả
trong cбc thбnh lễ thường ngаy.<br>
<br>
- Trong khi đi rước ra bаn thờ.<br>
- Lъc đầu thбnh lễ xфng hương thбnh giб vа bаn thờ.<br>
- Khi đi rước sбch Tin Mừng vа trước khi cфng bố Tin Mừng.<br>
- Khi bбnh rượu đặt trкn bаn thờ, xфng hương của lễ, Thбnh Giб, bаn thờ,
linh mục chủ tế (linh mục đồng tế nếu cу) vа dвn chъng.<br>
- Khi giơ Mмnh Thбnh vа Chйn Thбnh lкn sau truyền phйp.<br>
<br>
<b>Xфng hương thế nаo </b><br>
<br>
Số 277 Quy chế tổng quбt Sбch Lễ Roma <br>
Linh mục khi bỏ hương vаo bмnh thм thinh lặng vа lаm phйp bằng một dấu
thбnh giб.<br>
Người xфng hương, trước vа sau khi xфng thм cъi đầu đối với những người,
những sự vật được xфng hương, nhưng khфng cъi đầu đối với bаn thờ vа của
lễ để hiến tế trong thбnh lễ.<br>
<br>
Ba lần đưa bмnh hương lкn xфng [7] đối với: <br>
<br>
- Mмnh Thбnh Chъa <br>
- Tượng chịu nạn (Thбnh Giб).<br>
- Cбc tượng hay ảnh Chъa khi trưng bаy cфng khai để tфn kнnh<br>
- Những của lễ trкn bаn thờ để hiến tế trong thбnh lễ.<br>
- Thбnh giб trкn bаn thờ<br>
- Sбch Tin Mừng<br>
- Nến Phục Sinh<br>
- Linh mục<br>
- Cộng đoаn.<br>
<br>
Hai lần đưa bмnh hương lкn xфng đối với: <br>
<br>
- Cбc di tнch của cбc thбnh (vн dụ: di hаi cбc thбnh...)<br>
- Cбc ảnh, tượng cбc thбnh được đặt cфng khai tфn kнnh.<br>
<br>
Vа chỉ xфng một lần vаo lъc bắt đầu cử hаnh thбnh lễ, tức lа khi xфng
hương bаn thờ.<br>
<br>
Đối với bаn thờ thм xфng đơn [8], theo cбch thức sau:<br>
<br>
Nếu bаn thờ tбch rời với vбch tường thм linh mục xфng xung quanh bаn
thờ.<br>
<br>
Nếu bаn thờ một mặt gắn liền hay sбt với vбch tường thм linh mục xфng
bкn phải rồi xфng bкn trбi bаn thờ.<br>
<br>
Đối với tượng chịu nạn: nếu tượng chịu nạn được đặt trкn bаn thờ hay kế
cận bаn thờ, thм xфng tượng chịu nạn trước khi xфng bаn thờ, nếu khфng
thм sẽ xфng tượng chịu nạn khi linh mục đi ngang qua.<br>
<br>
Linh mục xфng hương những lễ vật trước việc xфng hương tượng chịu nạn vа
bаn thờ với ba cъ, mỗi cъ hai lắc; hoặc xфng với việc lắc bмnh hương
theo hмnh thбnh giб vа hмnh trтn trкn lễ vật [9].<br>
<br>
Cũng nкn lưu э rằng, tại Việt Nam Ủy Ban Giбm mục về Phụng Vụ, ngаy
25-09-1974 đг ra thфng cбo như sau [10]: <br>
<br>
“Ủy ban Giбm mục về Phụng vụ xin trвn trọng thфng bбo: Hội đồng Giбm mục
Việt Nam, trong phiкn họp ngаy 12-6-1974, tại Tu viện Phước Sơn, Thủ
Đức, đг đồng э cho cбc nơi thн nghiệm những điểm sau đвy: <br>
<br>
1) Cу thể bбi gối hoặc cъi mмnh. <br>
2) Cу thể sử dụng tiếng tфi, chъng tфi, hoặc chъng con. <br>
3) Cу thể xфng hương như xưa nay, hoặc bỏ hương vаo lư, hoặc đốt hương
nйn (nhang), vа cắm vаo bбt hương.<br>
<br>
Hội Đồng Giбm Mục Việt Nam đг ra thфng bбo 3 nội dung trкn đвy khi cử
hаnh thбnh lễ, nуi lкn tнnh thời sự, cập nhật, theo sбt với tinh thần
Phụng Vụ Giбo Hội Cфng Giбo Roma [11] vа việc hội nhập văn hуa theo Hiến
Chế Phụng Vụ [12] của Cфng Đồng Chung Vaticano II. <br>
<br>
<u>Sơ đồ theo nghi thức của Đức Thбnh Cha Phaolo VI</u><br>
<i>(Incensum - Istud - A te - Benedictum - Ascendat - Ad te Domine)<br>
(Et descendat super nos - Misericordia - Tua)</i><br>
<br>
<u><span style="font-size: 10.0pt">Tham chiếu vа chъ thнch:</span></u><span style="font-size: 10.0pt"><br>
[1] EGERIA, Diario Di Viaggio, Paolile Editoriale Libri, Roma 21999,
(24, 10).<br>
[2] Missale Romanum, Typis Vaticanis 3MMII, 4;
http://www.ewtn.com/library/CURIA/cdwlgrm.htm<br>
[3] Cбc Bản Văn Phụng Vụ.
http://www.hdgmvietnam.org/phung-tu-tai-viet-nam-trong-50-nam-qua-1960-2010-1/2363.103.12.aspx,
tra cứu ngаy 14 thбng tư năm 2013.<br>
[4] Missale Romanum, Missale Romanum, Institutio Generalis Missalis
Romani 276, Typis Vaticanis 3MMII, tr 63.<br>
De incensatione<br>
“Thurificatio seu incensatio reverentiam exprimit et orationem, ut in
Sacra Scriptura significatur (cf. Ps. 140, 2; Apoc. 8, 3).<br>
Incensum ad libitum adhiberi potest in qualibet forma Missae:<br>
a. durante processione ingressus;<br>
b. initio Missae, ad crucem et altare thurificandum;<br>
c. ad processionem et ad proclamationem Evangelii;<br>
d. pane et calice super altare depositis, ad thurificanda oblata, crucem
et altare, necnon sacerdotem et populum;<br>
e. ad ostensionem hostiae et calicis post consecrationem”.<br>
[5] Missale Romanum, Missale Romanum, Institutio Generalis Missalis
Romani 277, Typis Vaticanis 3MMII, tr 64. <br>
“Sacerdos, cum incensum ponit in thuribulum, illud benedicit signo
crucis, nihil dicens.<br>
Ante et post thurificationem fit profunda inclinatio personae vel rei
quae incensatur, altari et oblatis pro Missae sacrificio exceptis.<br>
Tribus ductibus thuribuli incensantur: Ss.mum Sacramentum, reliquia
sanctae Crucis et imagines Domini publicae venerationi expositae, oblata
pro Missae sacrificio, crux altaris, Evangeliarium, cereus paschalis,
sacerdos et populus. <br>
Duobus ductibus incensantur reliquiae et imagines Sanctorum publicae
venerationi expositae, et quidem initio tantum celebrationis, cum
incensatur altare.<br>
Altare incensatur singulis ictibus hoc modo:<br>
- si altare est a pariete seiunctum, sacerdos illud circumeundo
incensat;<br>
- si vero altare non est a pariete seiunctum, sacerdos transeundo
incensat primo partem dexteram, deinde partem sinistram.<br>
Crux, si est super altare vel apud ipsum, thurificatur ante altaris
incensationem, secus cum sacerdos transit ante ipsam.<br>
Oblata incensat sacerdos tribus ductibus thuribuli, ante incensationem
crucis et altaris, vel signum crucis super oblata thuribulo producens”.
<br>
[6] Cу nơi gọi lа ba cъ, mỗi cъ hai lắc.<br>
[7] Lắc bмnh hương về phнa đối tượng được xфng. Trong Quy Chế Tổng Quбt
Sбch Lễ Roma khфng ấn định mấy lần lắc bмnh hương, nhưng thực hаnh trong
cбc thбnh lễ đại triều tại Roma thường chủ tế lắc hai lần.<br>
[8] Một cъ, mỗi cъ hai lắc.<br>
[9] Sơ đồ xфng hương theo nghi thức của Đức Giбo Hoаng Phaolo VI, Sбch
Lễ Roma . <br>
[10] GM. GIUSE PHẠM VĂN THIКN, «Thфng cбo số 06/74 của Ủy ban Giбm mục
về Phụng vụ», trong Phụng Vụ 24 (1974) 7.<br>
[11] Congregazione per il Culto Divino e la disciplina dei Sacramenti,
La Liturgia Romana e l’Inculturazione, Libera Editrice Vaticana, 1994,
số 37-40.<br>
[12] CONCILIUM VATICANUM II, Constitutio de sacra liturgia Sacrosanctum
concilium n. 37-40, (6 decembris 1963), Acta apostolicae sedis 56 (1964)
97-138. </span></td>
</tr>
</table>
<p class="MsoNormal"> </p>
</body>
</html>