File "Gam_MattheuLeVan.htm"
Full path: E:/sites/Single15/tinmung2007/webroot/CAC-THANH/118ThanhTDVN/_TieuSu/Gam_MattheuLeVan.htm
File size: 21.58 KiB (22103 bytes)
MIME-type:
Charset: utf-8
<html xmlns:v="urn:schemas-microsoft-com:vml" xmlns:o="urn:schemas-microsoft-com:office:office" xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40">
<head>
<meta name="keywords" content="thanh tu dao viet nam, TDVN, hinh anh, tieu su">
<link href="file:///C:/DOCUME~1/TTMV_M~1/LOCALS~1/Temp/msohtmlclip1/01/clip_themedata.thmx" rel="themeData">
<link href="file:///C:/DOCUME~1/TTMV_M~1/LOCALS~1/Temp/msohtmlclip1/01/clip_colorschememapping.xml" rel="colorSchemeMapping">
<style>
<!--
/* Font Definitions */
@font-face
{font-family:"Cambria Math";
panose-1:2 4 5 3 5 4 6 3 2 4;
mso-font-charset:1;
mso-generic-font-family:roman;
mso-font-format:other;
mso-font-pitch:variable;
mso-font-signature:0 0 0 0 0 0;}
/* Style Definitions */
div.MsoNormal
{mso-style-parent:"";
margin-bottom:.0001pt;
font-size:12.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif";
margin-left:0cm; margin-right:0cm; margin-top:0cm}
li.MsoNormal
{mso-style-parent:"";
margin-bottom:.0001pt;
font-size:12.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif";
margin-left:0cm; margin-right:0cm; margin-top:0cm}
p.MsoNormal
{mso-style-parent:"";
margin-bottom:.0001pt;
font-size:12.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif";
margin-left:0cm; margin-right:0cm; margin-top:0cm}
span.longtext
{}
.MsoChpDefault
{font-size:10.0pt;
}
@page Section1
{size:612.0pt 792.0pt;
margin:72.0pt 90.0pt 72.0pt 90.0pt;
mso-header-margin:36.0pt;
mso-footer-margin:36.0pt;
mso-paper-source:0;}
div.Section1
{}
-->
</style>
<meta http-equiv="Content-Language" content="en-us" />
<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html; charset=utf-8" />
<title>Matthêu Lê Văn Gẫm (1813-1847)</title>
<base target="main">
<style type="text/css">
.style1 {
border-width: 0px;
}
</style>
<style fprolloverstyle>A:hover {color: #FF0000; font-family: Arial; font-size: 10pt}
</style>
<!--[if !mso]>
<style>span.contents
{}
span.small
{}
</style>
<![endif]-->
<!--[if !mso]>
<style>h2
{margin-right:0cm;
margin-left:0cm;
font-size:18.0pt;
font-family:"Times New Roman";
font-weight:bold}
h1
{margin-right:0cm;
margin-left:0cm;
font-size:24.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif";
}
li.MsoNormal
{mso-style-parent:"";
margin-top:0cm;
margin-right:0cm;
margin-bottom:10.0pt;
margin-left:0cm;
line-height:115%;
font-size:12.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif";
}
span.submitted
{}
h4
{margin-top:12.0pt;
margin-right:0cm;
margin-bottom:3.0pt;
margin-left:0cm;
line-height:115%;
page-break-after:avoid;
font-size:14.0pt;
font-family:"Calibri","sans-serif";
font-weight:bold}
h3
{margin-top:10.0pt;
margin-right:0cm;
margin-bottom:0cm;
margin-left:0cm;
margin-bottom:.0001pt;
line-height:115%;
page-break-after:avoid;
font-size:11.0pt;
font-family:"Times New Roman","serif";
color:#4F81BD;
font-weight:bold}
span.author
{}
span.longtext
{}
</style>
<![endif]-->
</head>
<body style="color: #000000; background-color: #EEEEEE; font-family:Arial; font-size:10pt; text-decoration:none" background="../../../TRANG%20CUA%20ME%20MARIA/Pictures/Background/bgr.gif">
<table border="0" width="500" id="table1" cellspacing="15" bgcolor="#FFFFF0">
<tr>
<td>
<p align="right" style="margin-top: 0; margin-bottom: 0"><b>
<font face="Verdana" size="4" color="#006666">118 Vị Tử Đạo Việt Nam</font></b></p>
<hr color="#FF4D20" width="80%" align="right">
<p class="MsoNormal" style="margin-top: 0; margin-bottom: 0" align="right">
<font face="Arial" color="#0000FF"><b>Matthêu Lê Văn Gẫm (1813-1847)</b></font></td>
</tr>
<tr>
<td align="justify">
<table border="0" width="100%" cellspacing="0" cellpadding="0">
<tr>
<td width="200" valign="bottom">
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0" align="justify">
<img border="0" src="../_HinhAnh/MattheuLeVanGam.jpg" width="200" height="304"></td>
<td width="270" valign="bottom">
<p style="margin-left: 5px; margin-top: 12px; margin-bottom: 0" align="justify">
<strong>Matthêu Lê Văn Gẫm</strong>, Sinh năm 1813 tai Gò Công,
Biên Hòa, Giáo dân, Thương gia, bị xử trảm ngày 11 tháng 5 năm
1847 tại Chợ Ðũi dưới đời vua Thiệu Trị, được phong Chân Phước
ngày 27/05/1900 do Ðức Lêô XIII, lễ kính vào ngày 11/05.</td>
</tr>
<tr>
<td colspan="2" align="justify">
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0"><strong>Liều thân
vì đại nghĩa</strong></p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Năm 1844, theo lời
yêu cầu của Đức cha Cuénot Thể, Đức Giáo Hoàng Grêgôriô XVI chia
giáo phận Đàng Trong thành hai giáo phận: Giáo phận Đông gồm các
tỉnh miền Trung, và giáo phận Tây gồm các tỉnh Miền Nam và
Campuchia. Giáo phận tây được giao cho Đức cha Lefèbvre Nghĩa,
khi đó đã bị trục xuất và đang ở Singapour. Phải đưa Đức cha về
giáo phận, đó là điều mong ước của toàn thể tín hữu và hàng giáo
sĩ ở Nam Việt. Thánh Matthêu Gẫm đã đứng ra đảm nhiệm công tác
này, dù đã lường trước được những nguy hiểm đến tính mạng. Và
thực tế, ngài đã bị bắt và đã hy sinh vì sứ mạng này. Tấm gương
sáng ngời của thánh nhân sẽ muôn đời sống mãi trong lòng các tín
hữu Việt Nam yêu mến Giáo Hội mình.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0"><strong>Người gia
trưởng gương mẫu</strong></p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Matthêu Lê Văn Gẫm
chào đời năm 1813 thời vua Gia Long, tại họ Tắt, thuộc làng Long
Đại, xứ Gò Công, tỉnh Biên Hòa (nay thuộc quận 9, TPHCM). Là con
đầu lòng trong một gia đình năm anh em trai và một em gái út,
Matthêu Gẫm đã thừa hưởng nơi thân phụ, ông Phaolô Lê Văn Lại và
thân mẫu, bà Maria Nguyễn Thị Nhiệm, một truyền thống đạo đức
thâm sâu.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Năm 15 tuổi, cậu
Gẫm xin phép cha mẹ gia nhập chủng viện Lái Thiêu để tu học linh
mục. Nhưng chỉ một tháng sau, song thân đã đến xin cậu về. Vì là
anh cả một đàn em nhỏ dại, cậu đã vâng lời cha mẹ về phụ giúp
gia đình lao động kiếm sống. Và Chúa đã hướng dẫn cậu theo lối
khác. Khoảng 20 tuổi, chàng thanh niên vạm vỡ ấy kết hôn với một
thiếu nữ thuộc họ Thành, làng Long Điền, Bà Rịa (Nay thuộc huyện
Châu Thành, tỉnh Đồng Nai). Hai vợ chồng sống với nhau rất êm ấm
thuận hòa và sinh dạ được bốn người con.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Trong nghề thương
mại thường phải xa nhà, một lần kia Matthêu Gẫm sa ngã, theo
đuổi mọt thiếu nữ khác. Nhưng khi nghĩ lại, ông cương quyết từ
bỏ mối tình ngang trái. Để bù lại, ông tỏ ra yêu vợ nhiều hơn,
và chú tâm vào việc giáo dục con cái, nhất là về đời sống đạo
đức. Trong bốn người con thì con trưởng và con út qua đời vì
bệnh, người thứ hai ra cản việc đốt nhà thờ Cầu Ngang nên bị
giết, còn người thứ ba bị bắt vì đạo và chết thiêu trong khám
đường cùng với nhiều người khác tại Bà Rịa ngày 07.01.1862. Hai
người con sẵn sàng chết vì đức tin, quả là bằng chứng rõ rệt về
đường lối giáo dục đức tin của ông.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0"><strong>Người
thương gia quảng đại</strong></p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Vì có thuyền riêng
và rành nghề sông biển, công việc buôn bán của ông Matthêu Gẫm
càng ngày càng phát đạt. Ông quảng đại giúp đỡ các giáo sĩ, và
được các thừa sai tín nhiệm. Trong chương trình của cha Lợi,
quản lý nhà chung Bà Rịa thì thỉnh thoảng ông lại làm một chuyến
qua Hạ Châu (Singgapour) hay Pénang (Mã Lai) để đón các thừa sai
và các chửng sinh Việt Nam du học về nước, hoăc chuyển các đồ
thờ tự và sách báo đạo. Một số chuyến đi về êm xuôi, nhưng rồi
công việc bại lộ, và các quan địa phương để ý theo dõi ông rất
gắt.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Năm 1846, vì nhu
cầu của giáo phận, ông nhận lời với cha Lợi sang Singapour đón
Đức cha Đaminh Lefèbvre Nghĩa, cha Duclos Lộ và ba chủng sinh về
Sài Gòn. Như có linh cảm chuyến này khó thoát, nên ông đến từ
giã cha mẹ nội ngoại, dặn dò vợ con kỹ càng ước vọng của mình
rồi lên đường. Chuyến đi được êm xuôi. Ngày 23.05, thuyền nhổ
neo quay về thì gặp bão tố, và mất thêm bốn ngày trốn chạy một
tàu cướp biển, nên ông chễ hẹn. Ngày 06.06, ông Gẫm mới vào đến
cửa Cần Giờ, ông trùm Huy họ Chợ Quán đã chờ ở đó sáu ngày để
chuyển người mà không gặp, nên đã chở về nhà.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Vì biết mình là
đối tượng bị theo dõi, ông Gẫm đã cẩn thận neo thuyền chờ thêm
hai ngày, đến khi không thấy ai ra đón, mới quyết định đánh liều
đi sâu vào Sài Gòn. Vừa thoát qua một đồn canh, ông gặp một
chiếc thuyền tuần tiễu, ông nhanh trí hối lộ cho họ 10 nén bạc
để thoát thân. Năm người lính trên thuyền này, sau một hồi tranh
luận, sợ chuyện bị bại lộ, nên quay thuyền lại và rượt theo để
trả tiền rồi bắt thuyền ông. Ông Gẫm kêu gọi các anh em trên
thuyền hợp lực, định chống trả, nhưng Đức cha Nghĩa không đồng
ý, vì cho rằng trái với tinh thân nhân hậu của Kitô giáo.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0"><strong>Khổ giá và
vinh quang</strong></p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Sáng ngày
08.06.1846, với sự yểm trợ của một số lính trên thuyền khác mới
tới, quan lính nhà vua áp tải thuyền ông Gẫm về Bến Nghé. Đức
cha Nghĩa và cha Lộ bị giam ở Công Quán. Cha Lộ qua đời trong tù
ngày 17.07.1846, còn vị Giám mục thì được giải ra kinh đô Phú
Xuân. Tại đây vua Thiệu Trị lên án xử trảm, sau đổi thành án
trục xuất về Singapour, sau ngài lại tìm cách vào Việt Nam. Ông
Matthêu Gẫm tự nhận là người chủ mưu nên bị biệt giam ở Sài Gòn.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Vài ngày sau, các
quan đưa ông ra tòa lấy khẩu cung và kêu gọi quá khóa. Dù bị đòn
đánh đau đớn, ông Gẫm vẫn hiên ngang chịu đựng, không khai một
ai, cũng không chịu bước qua Thánh Giá. Trước tòa, ông khai tên
là Lê Văn Bửu, còn bản án lại ghi tên Lê Văn Bối. Sau 20 ngày,
các quan làm án gửi về kinh đô xin xử chém, nhưng nhà vua chần
chừ đến năm sau mới quyết định.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Trong thời gian
chờ vua phê án, ông Gẫm phải mang gông xiềng nặng nề, nhưng lúc
nào cũng giữ được bình tĩnh vui vẻ. Ông nói : "Tôi có ăn trộm ăn
cướp gì đâu mà sợ, mà buồn. Được chết vì đạo là điều tốt lắm".
Cha Thán ba lần cải trang vào thăm giải tội và trao Mình Thánh.
Cha Phan Văn Minh (tử đạo ngày 03.07.1853) cũng vào thăm và
khích lệ. Các tín hữu Chợ Quán, Thị Nghè, An Nhơn và họ Lăng
(Chí Hòa) cũng rủ nhau đến thăm viếng người anh hùng của giáo
phận. Thân phụ ông Gẫm và người em, ông đội Phaolô Bằng, vì liên
hệ gia đình cũng bị bắt giam tại Biên Hòa. Thân mẫu ông và các
em khác trốn tránh quanh vùng Thủ Đức cũng vào ngục thăm ông một
vài lần.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Sau bảy tháng ông
Gẫm bị giam, bản án được vua Thiệu Trị châu phê, nhưng vì trùng
vào dịp cuối năm, vua ra lệnh dời qua tết mới thi hành. Sau tết,
một vài viên quan ở trấn Gia Định có cảm tình với người thương
gia hiền lành, viện cớ chính vị giám mục cũng không bị xử tử,
làm đơn xin vua giảm án của ông Gẫm thành án lưu đày chung thân.
Nhưng tháng 03.1847, khi quân đội triều đình giao tranh và thua
quân Pháp ở Đà Nẵng, nhà vua quyết định không ân xá gì nữa.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Ngày 11.05.1847,
ông Lê Văn Gẫm được đưa đến pháp trường "Da Còm", tên một cây đa
tróc gốc cằn cỗi ở đó (nay là xứ Chợ Đũi, khi đó còn thuộc xứ
Chợ Quán), các vị tín hữu và lương dân hiện diện rất đông. Ba
người em của vị anh hùng đức tin, là Tôma Trọng, Phaolô Bằng và
Anrê Nguyện, cũng có mặt trong cuộc xử anh mình. Ông đội Bằng và
ông Trùm Phước phải xô đẩy đám đông để đưa cha Thán đến gần giải
tội lần cuối cùng cho anh mình. Ông đội cũng tặng đao phủ ba
quan tiền đề anh ta chém thật gọn, giúp anh mình đỡ đau đớn.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Thế nhưng nghe
tiếng chiêng trống, và thấy thái độ thương tiếc của nhiều người
tham dự, viên đao phủ không giữ được bình tĩnh phải chém đến ba
nhát, đầu vị tử đạo đạo mới lìa khỏi cổ. Các người en vị tử đạo
và các tín hữu ùa vào, ráp đầu vị chứng nhân với thân mình, khâu
lại, thay áo trắng, lấy khăn xanh quấn quanh cổ ngài, rồi đặt
lên võng khiêng về an táng tại họ Chợ Quán.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Năm 1870, bà
nhiệm, thân mẫu vị tử đạo thuật lại ở tòa điều tra phong thánh
rằng : "Hai vợ chồng chúng tôi nghe con chết thì chẳng còn thảm
thiết gì, một vui lòng mà rằng : chết vậy đặng làm thánh".</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Ngày 27.05.1900,
Đức Lêo XIII suy tôn ông Matthêu Lê Văn Gẫm lên bậc Chân Phước.
Ngày 19-06-1988, Đức Gioan Phaolô II suy tôn ngài lên bậc Hiển
thánh.</p>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0" align="right"><em>
<strong style="font-weight: 400"><font size="2">Nguồn từ thư
viện Đa Minh</font></strong></em></p>
<h2 style="margin-left: 0; margin-right: 0; margin-top: 12px; margin-bottom: 0">
<font face="Arial" size="3">Trường thi tử Đạo.</font></h2>
<p style="margin-top: 12px; margin-bottom: 0">Giáo dân Lê Văn
Gẫm tử đạo<br>
Sinh Quý Dậu (1813) thông thạo Gò Công<br>
Mười lăm tuổi xin vào dòng<br>
Mẹ cha chẳng chịu buộc lòng phải ra<br>
<br>
Theo mẹ cha về nhà sinh sống<br>
Lập gia đình khăn đóng áo dài<br>
Họ Thành bên vợ sánh vai<br>
Long Ðiền Bà Rịa miệt mài bán buôn<br>
<br>
Nghề thương mại Gẫm luôn xa vợ<br>
Ðã ngã sa nên lỡ đèo bòng <br>
Hồng ân Thiên Chúa quan phòng<br>
Hồi tâm từ bỏ thoát vòng trái ngang<br>
<br>
Rồi sau đó sẵn sàng hoán cải<br>
Sống thủy chung con cái yêu thương<br>
Bốn con giáo dục theo đường<br>
Gia đình đạo đức Chúa thương thuận hòa<br>
<br>
Bị thử thách thật là quá nặng<br>
Hai người con bệnh nặng ra đi<br>
Còn anh cản trở chưa đi<br>
Nhà thờ chúng đốt ắt thì ra can<br>
<br>
Cả bọn chúng dã man đã giết<br>
Con thứ tư đặc biệt hơn nhiều<br>
Bắt vì đạo bị chết thiêu<br>
Khám đường bốc cháy với nhiều tù nhân<br>
<br>
Về gia cảnh, thập phần gian khổ<br>
Việc bán buôn, Chúa đổ ơn riêng<br>
Làm ăn phát đạt triền miên<br>
Ông luôn giúp đỡ, khắp miền thừa sai<br>
<br>
Giúp giáo sĩ, trong ngoài ẩn trốn<br>
Rất nhiệt thành khiêm tốn sớm trưa<br>
Ðức cha Ngãi ông nhận đưa<br>
Sài Gòn về đến, kẻ thưa bắt liền<br>
<br>
Lính giải ông và truyền tống ngục<br>
Ðến ngày mai tiếp tục khẩu cung<br>
Lệnh quan mi phải phục tùng<br>
Tên chi khai báo ở vùng nào đâu<br>
<br>
Thưa quan lớn khởi đầu tên Bửu<br>
Sau đổi Gẫm dắt díu tới nay<br>
Singapore buôn muối qua ngày<br>
Gặp Tây giáo sĩ nơi này quá giang<br>
<br>
Tôi chở họ trên đàng về nước<br>
Lấy tiền công có được đâu sai<br>
Quan cho lính nọc nằm dài<br>
Ba mươi trượng đánh mi khai dối lừa<br>
<br>
Lê Văn Gẫm kính thưa quan án<br>
Tại Hạ Châu mua bán đã xong<br>
Chuyến về thuyền chạy xuôi dòng<br>
Quá giang Giáo sĩ thuận lòng chở theo<br>
Gẫm khai đúng, quan đèo đánh mãi<br>
Chở Tây về làm cái gì đây<br>
Lòng tôi mộ mến hai Thầy<br>
Sang đây giảng đạo tràn đầy tình thương<br>
<br>
Về Chợ Sỏi, mở đường rao giảng<br>
Tôi chở đi có phản ai đâu<br>
Cải tà quy chánh ngõ hầu<br>
Phượng thờ Thiên Chúa nhiệm mầu uy linh<br>
<br>
Quan nổi giận bực mình quát lớn<br>
Về nhà ai, chẳng ớn sợ ta<br>
Tôi khai thành thật rõ mà<br>
Nếu quan không thuận, tôi đà nói theo<br>
<br>
Quan Thượng giận, gông đeo tống ngục<br>
Ðể lính canh tiếp tục tấn tra<br>
Hôm sau quan dụ sẽ tha<br>
Nếu chịu quá khóa, quan đà thưởng công<br>
<br>
Tôi khẳng định sẽ không bỏ đạo<br>
Dù Vua Quan tàn bạo tới đâu<br>
Triều đình bản án về tâu<br>
Chứng nhân anh dũng cứng đầu kiên gan<br>
<br>
Các Linh Mục, cải trang giải tội<br>
Trao Máu Mình, sám hối ăn năn<br>
Gia đình thân phụ vào thăm<br>
Chia tay an ủi khuyên răn nguyện cầu<br>
<br>
Mấy quan chức đơn tâu giảm án<br>
Cho lưu đầy, ly tán chung thân<br>
Giao tranh thua Pháp thiệt quân<br>
Nhà Vua quyết định nên cần thẳng tay<br>
<br>
Ðến pháp trường, ở ngay Chợ Quán<br>
Gọi Da Còm buổi sáng tháo gông<br>
Ðưa tiền đao phủ chém ông<br>
Sao cho thật gọn để không đau lòng<br>
<br>
Vừa mới dứt tiếng, xong chiêng trống<br>
Người tiếc thương, xô đống khóc than<br>
Viên đao phủ quá vội vàng<br>
Phải ba lần chém, đứt ngang rơi đầu<br>
<br>
Phúc tử đạo từ lâu mong ước<br>
Năm Ðinh Mùi (1847) mới được hiến thân<br>
Võng khiêng đem sẵn lại gần<br>
Thay liền áo trắng, cổ cần khăn xanh<br>
<br>
Ðưa Chợ Quán vinh danh an táng<br>
Một chứng nhân xứng đáng kiên trung<br>
Tuyên xưng đạo Chúa uy hùng<br>
Matthêô Thánh Gẫm Thiên Cung đón chào<br>
<br>
Người chiến sĩ máu đào tuôn đổ<br>
Tại Sài Gòn giữa chỗ thành đô<br>
Vinh danh Thiên Chúa tung hô<br>
Nêu gương tử đạo điểm tô rạng ngời<br>
<br>
Năm Canh Tý (1900) tuyệt vời phong thánh<br>
Ðức Thánh Cha Lêô mười ba<br>
Từ Roma lệnh ban ra<br>
Lên hàng Á thánh hoan ca Nước Trời<br>
<br>
<b>Lời bất hủ: </b>Khi thánh Gẫm bị mang gông xiềng xích nặng nề
ngài bình tĩnh vui vẻ nói: "Tôi có ăn trộm, ăn cướp gì đâu mà
sợ, mà buồn. Ðược chết vì đạo là điều tốt lắm". Thân mẫu của
thánh Gẫm là cụ Nhiệm thuật lại trước toà phong thánh rằng: "Hai
vợ chồng chúng tôi nghe con chết thì chẳng có thảm thiết gì, một
vui lòng mà rằng: chết vậy đặng làm thánh".</td>
</tr>
</table>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p align="center">
<a target="_top" href="http://tinmung.net">
<img border="0" src="../../../logo/LOGOtinmung.gif" width="67" height="40"></a></td>
</tr>
</table>
<p align="center"> </p>
</body>
</html>