Hạnh Các Thánh

Ngày 15 tháng 6

THÁNH VITÔ VÀ

THÁNH NỮ CRESCENCIA TỬ ĐẠO
(+303)

Lại một lần nữa, chúng ta có những vị thánh từ cổ thời đã được tôn kính rất đặc biệt, nhưng tiếc thay những trang sử về đời sống các ngài hầu như vẫn còn chôn vùi chưa được tìm biết một cách xác thực. Đó là trường hợp của thánh Vitô, Môđêtô và bà thánh Crescencia mà Giáo hội kính nhớ.

Theo tử đạo thư dòng thánh Giêrônimô, người ta được biết có hai thánh Vitô: Trước hết là thánh Vitô chịu tử đạo ở Lucania, rồi đến thánh Vitô cùng lãnh cành lá dừa chiến thắng với thánh Môđêtô và bà thánh Crescencia tại Sicilia. Về sau các soạn giả như ông Adon, Usuard đã chỉ ghi vào sách tử đạo Rôma thánh Vitô tử đạo tại Sicilia với các bạn là thánh Môđêtô và Crescencia mà thôi.

Ngoài ra, theo một tương truyền được phổ biến hơn cả, người ta được biết thêm rằng: Thánh Vitô là con một phú ông ngoại đạo ở Sicilia tên là Hylas. Vitô được rửa tội ngay từ lúc lên sáu do một thầy dậy có đạo là thánh Môđêtô và được tiếp tục học giáo lý với bà Crescencia là một vú nuôi nhân đức. Khi quan trấn thủ đảo Sicilia là Valêrianô nghe biết Vitô làm nhiều dấu lạ, liền truyền cho ông Hylas bắt con phải bỏ đạo. Nhưng Vitô không nghe lời cha và cương quyết giữ đạo. Vì thế quan trấn thủ cho lính đến bắt Vitô về dinh tra khảo. Lạ thay khi lý hình giơ gậy lên toan đánh thánh nhân thì tự nhiên hai tay hắn bị cứng đờ không sao cử động được. Đến sau, nhờ lời cầu nguyện của thánh tử đạo, tay hắn mới cử động được như thường. Hai tháng sau, thánh Môđêtô và thánh Crescencia thấy ông Hylas cứng lòng cứ một mực bắt con bỏ đạo, các ngài bèn liệu cách đưa Vitô xuống thuyền trốn sang Lucania. Trong lúc vượt trùng dương, các ngài được sứ thần Thiên Chúa hiện ra yên ủi và hướng dẫn. Hơn thế, trong khi các ngài rao giảng Phúc âm cho dân bản xứ, Chúa còn sai một thiên thần tiếp tế lương thực hằng ngày cho các ngài. Việc truyền đạo của các ngài thu lượm được nhiều kết quả nhờ gương sáng, lời cầu nguyện và các phép lạ Thiên Chúa thực hiện qua tay thánh Vitô. Nhưng cũng chính vì những phép lạ đó mà các ngài đã được lĩnh triều thiên tử đạo. Số là Hoàng đế Điôclêxianô bấy giờ có con trai bị quỷ ám; khi nghe biết Vitô nổi tiếng nhân đức và làm nhiều phép lạ, vua liền cho mời thánh nhân tới chữa cho con mình. Thánh Vitô, nhờ ơn Chúa đã trục xuất được tà thần ra khỏi con trai Hoàng đế.

Vua rất biết ơn thánh Vitô, nhưng lại bực mình khi không dụ được ngài tế ngẫu tượng. Cuối cùng vua truyền xử tử ngài cùng với thánh Môđêtô và Crescencia.

Về việc tôn kính các thánh, chúng ta được biết rằng: ngay từ đời Đức Giáo Hoàng Gêlasiô (492-496) đã có những sắc lệnh cung hiến thánh đường mang danh thánh Vitô tử đạo. Và đầu thế kỷ thứ VII, toàn thể nước Ý tôn kính ngài như một vị thánh của quê hương xứ sở. Người ta nhận ngài làm quan thầy và dựng một đại giáo đường tại Macellô, gần chợ Livia. Nhà thờ này, lần lượt được trùng tu do Đức Giáo Hoàng Sixtô IV năm 1471, rồi do Đức ông Phanxicô Côlônna năm 1600, và gần đây, cuối thế kỷ XIX do Đức Hồng Y Cassetta.

Đàng khác ngay từ thế kỷ thứ VIII, tên thánh Vitô đã được nhắc đến nhiều lần trong các sách phụng vụ, và đặc biệt trong sách tử đạo thư của thánh Bêđa.

Còn về di hài thánh nhân, theo nhiều tài liệu đáng tin cậy, đã được đưa về tu viện thánh Đêni bên Pháp năm 775 do cha tu viện trưởng Fulrade. Đến năm 836 theo lời xin của cha Bề trên Warin, cha tu viện trưởng Hilduin đã nhường lại cho nhà dòng Corvey tại Saxe.

Bên Đức ngay từ thế kỷ thứ V đã có nhiều phong trào tôn kính thánh Vitô, và ngài đã được liệt vào số 14 vị thánh quan thầy của dân tộc Đức. Người ta chọn ngài làm quan thầy các bêïnh nhân hấp hối và các đoàn kịch, gánh xiếc nguy hiểm. Dân chúng còn có thói quen cầu xin thánh Vitô mỗi khi bị súc vật như chó, rắn và gấu cắn xé.

Cùng hoà hợp trong niềm tôn kính đó, chúng ta hãy xin các thánh bầu cử cùng Chúa ban cho chúng ta được lòng trung thành với đức tin công giáo và thi hành triệt để giới răn bác ái Chúa truyền. Với đời sống thánh thiện và tin tưởng ấy chúng ta sẽ ca tụng Chúa đời này và đời sau được cùng “các thánh hoan hỷ trong vinh quang và hạnh phúc đời đời” (Cv 149,5).